Bij het zien van een pasgeboren baby overvalt me steevast de drang om weg te rennen, of te schreeuwen. Het geluid van joelende kleuters galmt vaak urenlang na in mijn geteisterde gehoorgang. Ik beschouw het dan ook als een overlevingsmechanisme om hun namen zo snel mogelijk te vergeten. Dat Laura en Helena, onze dochters, hun kindertijd overleefden is dan ook dankzij mijn lieftallige echtgenote Nathalie en ondanks mij.


De wonderen zijn de wereld echter niet uit. Nu mijn dochters zijn opgegroeid tot fantastische adolescenten is onze band sterker dan ooit. We genieten samen van ‘Stranger Things’, ervaren Jeremy Clarkson als grappig en we delen dan ook nog eens dezelfde muzieksmaak. Toen de band Rammstein ons land aandeed, maakte ik er dan ook een erezaak van om tickets voor hun uitverkochte show te bemachtigen. Mijn verwoede pogingen brachten me bij malafide verkopers op snelwegparkings, vreemde Poolse rekeningnummers tot de uiteindelijke aankoop van vier kaartjes voor het optreden op 10 juli 2019. Tegen elke verwachting in viel dit heugelijke nieuws thuis wat in mindere aarde. Onze oudste dochter zou immers de volledige tweede week van juli aan zee vertoeven met vriendinnen. Mijn suggestie om haar daar even weg te halen voor het optreden kon ook al op weinig animo rekenen. Rammstein met Laura, het zou niet gebeuren. Op dat moment reageerde ik door terug te vallen op mijn expertise als docent communicatiewetenschap; kwaad worden.

©L'Avenir

Na wat slaande deuren en de daaropvolgende ijzingwekkende stilte maakte mijn boosheid plaats voor inzicht. De tickets, en bij uitbreiding het Rammstein optreden, waren immers minder belangrijk dan de symboliek ervan. Toen Laura jaren geleden ternauwernood kon ontsnappen aan een gevaarlijke ziekte sliep ze heel slecht. Nachtenlang zat ze op onze schoot, half slapend. Om zelf wakker te blijven verdreven we soms de tijd door naar videoclips te kijken. Vooral de clip ‘Links 1-2-3’ van Rammstein waarin een colonne miertjes marcheert op de maat van de muziek, viel bij Laura in de smaak. Tientallen keren hebben we die clip op haar vraag samen gezien, de zorgen even vergetend. Samen naar dat optreden gaan was voor mij een sluitstuk van een afschuwelijke periode, vol onzekerheid. De uitweg uit dit conflict was mijn trots opzij te zetten, mij kwetsbaar op te stellen en Laura deelgenoot te maken van mijn echte gevoelens. We hadden daardoor een heel mooi gesprek, waaruit trouwens bleek dat zij dat videoclipje al lang was vergeten, en kwamen tot een oplossing.  


En dat is de essentie van conflicthantering: eerst begrijpen en dan pas handelen. Er is niets mis met een meningsverschil over ‘hoe’ we de dingen gaan aanpakken, dat leidt vaak tot creativiteit. Het gaat echter mis wanneer we niet eerst willen begrijpen ‘waarom’ we van mening verschillen en ‘wat’ die verschillen inhouden. Dat vraagt heel vaak kwetsbaarheid, het opzij zetten van ego en het eigen gelijk.


Een eerste stap is daarom het durven onder ogen zien van onze eigen drijfveren en denkbeelden. Stel je de vraag ‘waarom’ bepaalde zaken je al dan niet raken en wees dapper genoeg om verder te gaan dan je eerste idee. Vanzelfsprekend houdt dit ook in dat je ook onbevooroordeeld luistert naar het ‘waarom’ van denkbeelden en drijfveren bij anderen. George Michael vat het sterk samen als ‘listen without prejudice’.
Een tweede stap is open en verantwoordelijk de dialoog durven aangaan om de overeenkomsten en verschilpunten te benoemen. Zorg ervoor dat iedereen weet ‘wat’ deze zijn. Begripsverwarring zorgt er vaak voor dat we wegblijven van de essentie en overgaan tot symptoombestrijding. Vaagheid leidt tot frustratie, punt uit. Durf de dingen te benoemen en wees open. De conflicten die ontstaan door het weglaten van enkele zwarte bladzijden zijn intussen niet meer te tellen.  
En tot slot kan het gesprek geopend worden over ‘hoe’ we omgaan met de verschillen. Dit vraagt meer dan een koffieklets. Ervoor zorgen dat alle partijen evenveel inbreng hebben, bewaken dat er genoeg alternatieven aan bod komen of afspraken rond de selectie van oplossingen, allemaal elementen die een proces vragen, en procesbewaking.    


Dat zien we op dit moment helaas allemaal mislopen in de Verenigde Staten na de moord op George Floyd. Het weigeren om de protesteerders en hun reactie te begrijpen, brengt een samenleving verder van een oplossing en dichter bij een escalatie. De dialoog uit de weg gaan, de dingen niet durven benoemen of de keuze voor een eenzijdige aanpak zijn allemaal elementen die leiden tot nog meer tegenstelling.  
Laat deze week daarom mijn tips rond conflicthantering ook een oproep zijn naar ons allen. Vooroordelen opzij zetten en onze opinies uitstellen, daar zijn we allemaal verantwoordelijk voor. Maar laten we ook door sensibilisering en het opzij zetten van de Vlaamse schroom vooroordelen benoemen. Zwijgen is ook communiceren, laten we dat niet vergeten.  
En dan ga ik nu even op zoek naar kaarten, Rammstein is weeral uitverkocht!

[[en]]More Streetfood for Thought? [[nl]]Meer Streetfood for Thought?